Blijvende aandacht nodig voor transgender en intersekse personen in de sport
Veel transgender/non-binaire en intersekse personen hebben een sportomgeving gevonden waar ze zich thuis voelen. Tegelijkertijd hebben veel transgender en intersekse personen ook helaas nog steeds te maken met uitsluiting en negatief gedrag vanwege hun genderidentiteit of intersekse-zijn. Om dit tegen te gaan, is er blijvende beleidsaandacht nodig. Dat blijkt uit verkennend onderzoek, onder transgender en non-binaire personen en intersekse personen, van het Mulier Instituut (in opdracht van de John Blankenstein Foundation).
Openheid en veiligheid in de sport niet vanzelfsprekend
De meerderheid van de transgender respondenten in het onderzoek doet wekelijks aan sport. De meesten sporten in een veilige omgeving waar zij zich thuis voelen. Toch is ook een aanzienlijk deel niet (volledig) open over hun genderidentiteit of intersekse-zijn. Of houden zij dit bewust verborgen.
Een groot deel van de respondenten heeft namelijk ervaring met negatieve reacties van medesporters vanwege hun genderidentiteit of intersekse-zijn. Ook ervaart een deel van hen angst hiervoor. Dit weerhoudt sommige ervan om (weer) te gaan sporten, of om open te zijn over hun genderidentiteit of intersekse-zijn. Ook vormt traditionele genderindeling in de sport vaak een belemmering, bijvoorbeeld in kleedkamers
Focus op het lichaam zowel positief als negatief
Bij sport staat het lichaam centraal. Voor sommige transgender en intersekse personen helpt sport daarom, als uitlaatklep of om te werken aan een lichaam dat past bij hun genderidentiteit.
Maar sport kan ook negatieve gevoelens opwekken. Bijvoorbeeld doordat het mensen confronteert met een lichaam waarin ze zich niet fijn voelen.
Genderidentiteit en intersekse van grote invloed op sportgedrag
Vergelijkbaar met cisgender (het geboortegeslacht komt overeen met het genderidentiteit die je voelt) sporters zijn fitness, hardlopen en zwemmen veel beoefende sporten onder de transgender/non-binaire responsgroep. Daarnaast doen ze opvallend vaak aan klimmen/boulderen. Vrijwel alle transgender/non-binaire respondenten (91%) geven aan dat hun sportgedrag deels beïnvloed wordt door hun genderidentiteit. Ze kiezen bijvoorbeeld voor een individuele sport of kleden zich zoveel mogelijk thuis of in individuele kleedruimtes om (beide 43%). Een kwart heeft sporten vermeden waar gendercategorieën een rol spelen, is gestopt bij een sportaanbieder of heeft wedstrijden vermeden.
Opvallend is dat klimmen/boulderen en dansen wel in de top tien van transgender/non-binaire personen staan, maar niet bij de hele bevolking. Dit komt mogelijk doordat bij deze ((semi-)individuele) sporten minder duidelijk een binaire genderindeling is, waardoor er meer ruimte bestaat voor genderdiversiteit. In deze sporten bestaat ook meer categoraal aanbod (ti+-/queer sportinitiatieven).
Aandacht blijft hard nodig!
De afgelopen jaren is er meer beleidsaandacht geweest voor de inclusie van transgender en intersekse personen in de sport. Maar recent zijn er ook andere ontwikkelingen. Zo stellen steeds meer (internationale) sportbonden richtlijnen op om transgender en intersekse vrouwen uit te sluiten van vrouwencompetities. De resultaten van het onderzoek laten zien dat blijvende aandacht belangrijk is.
Tips voor ondernemende sportaanbieders
- Creëer een inclusieve en veilige omgeving: zorg voor duidelijke gedragsregels die discriminatie en uitsluiting tegengaan. Train personeel en vrijwilligers op het gebied van inclusie en bewustwording van genderdiversiteit.
- Aanpassen van faciliteiten: bied genderneutrale kleedkamers en toiletten aan om het comfort en de veiligheid van transgender en intersekse personen te waarborgen.
- Flexibele registratieprocedures: sta toe dat leden hun naam en genderidentiteit kunnen aanpassen in administratieve systemen zonder onnodige barrières.
- Organiseer inclusieve activiteiten: bied sportprogramma’s aan die specifiek gericht zijn op de LHBTI+ gemeenschap of zorg ervoor dat bestaande programma’s inclusief zijn voor iedereen.
- Samenwerking met LHBTI+ organisaties: werk samen met organisaties zoals Transgender Netwerk Nederland om beleid en praktijken te ontwikkelen die de inclusie bevorderen.
Kijk ook voor meer informatie op:
